Nieuwsbrief BHIC Bericht niet goed weergegeven? Bekijk het hier.
BHIC Nieuwsbrief

't Is weer voorbij die mooie zomer

Wat was het een bijzondere open dag, 12 september! Veertig jaar Open Monumentendag in ’s-Hertogenbosch én 40 jaar archief in de Citadel; een dubbel feest met Erfgoed Brabant én een Citadel vol bezoekers (2.000!), verhalen en ontmoetingen. We kijken er met veel plezier op terug!
 
En nu de herfst zich aandient, maken we ons op voor een drukke oktobermaand. Op 15 oktober vieren we een middag vól historie met de presentaties van onze Research Fellows: jonge onderzoekers die zich verdiepen in nieuwe en verrassende aspecten van de Brabantse geschiedenis én de uitreiking van de Scriptieprijs.
 
Daarnaast organiseren we een DIV-bijeenkomst voor onze deelnemers en partners, vindt de zesde Contactdag van Holocaustonderzoekers plaats in het BHIC én zijn we op 27 oktober ook gastlocatie voor de verkiezing van de Jonge Historicus Van het Jaar 2026! Misschien zit er voor jou ook wel iets tussen waar je naartoe gaat, waar je aan mee wilt doen óf nieuwsgierig naar bent.
 
Genoeg om naar uit te kijken dus. De zomer is voorbij, maar de verhalen gaan gewoon door!
 
Margot America, redactie

Borgbrieven: een spoor van je voorouders? 

Waar kwamen je voorouders vandaan en waar trokken ze naartoe? In ruim 38.000 Brabantse borgbrieven staan namen en plaatsen die kunnen helpen hun spoor te volgen. Misschien staat jouw voorouder er wel tussen. 
 

 

Nieuwe bronnen augustus online

In augustus, oogst- en wespenmaand, zijn verschillende nieuwe indexen, scans en archiefstukken toegevoegd op onze website. Lees snel of er materiaal tussen zit om jouw onderzoek mee te verrijken of bewijsstukken om een angel uit je onderzoek te trekken. 
 

Wie wint de Scriptieprijs Brabantse Geschiedenis? En wat hebben onze Fellows ontdekt tijdens hun onderzoek? Voor de tweede keer worden deze twee vertrouwde evenementen wegens groot succes samengebracht in één boeiend programma vol jong talent en Brabantse geschiedenis. Met inspirerende gesprekken, verrassende onderzoeksresultaten en natuurlijk volop Brabantse gezelligheid. Daar kun jij ook bij zijn: op 15 oktober in de Citadel in ’s-Hertogenbosch. Noteer het in je agenda en meld je snel aan.
 
 
𝘍𝘰𝘡𝘰: π˜™π˜°π˜°π˜΄π˜«π˜¦ 𝘝𝘦𝘳𝘴𝘀𝘩𝘰𝘰𝘳, π˜‹π˜’π˜―π˜ͺë𝘭𝘭𝘦 π˜‰π˜ͺ𝘫𝘭 𝘦𝘯 π˜”π˜’π˜Άπ˜₯ π˜‰π˜¦π˜³π˜£é, π˜₯𝘦 𝘧𝘦𝘭𝘭𝘰𝘸𝘴 π˜₯π˜ͺ𝘦 𝘰𝘱 15 𝘰𝘬𝘡𝘰𝘣𝘦𝘳 𝘩𝘢𝘯 𝘦π˜ͺ𝘯π˜₯𝘳𝘦𝘴𝘢𝘭𝘡𝘒𝘡𝘦𝘯 𝘱𝘳𝘦𝘴𝘦𝘯𝘡𝘦𝘳𝘦𝘯.  (π˜‰π˜žπ˜Šπ˜±π˜ͺ𝘀𝘡𝘢𝘳𝘦𝘴 - π˜‰π˜¦π˜― π˜•π˜ͺ𝘦𝘯𝘩𝘢π˜ͺ𝘴 𝘧𝘰𝘡𝘰𝘨𝘳𝘒𝘧π˜ͺ𝘦)

Zoenen uit Oosterhout

Een prachtige fotocollectie die we onlangs gekregen hebben duikt in de geschiedenis van Bakkerij Buys en de iconische Zoenen uit Oudenbosch. Van de eerste bakkerij tot een fabriek die ooit 350.000 Zoenen per dag maakte: bekijk de beelden en ontdek het verhaal.

Achter de muren gebeurt het...

De Citadel was ooit een vesting om de stad in de gaten te houden. Tijdens Open Monumentendag bracht deze bijzondere plek juist 2.000 bezoekers bij elkaar. Ze ontdekten de geschiedenis, de archiefschatten én de verhalen die vandaag achter de muren worden bewaard en verteld. Lees meer over deze bijzondere dag.
 
Misschien heb je hier gewerkt, zat je er op de LTS of heb je in het krakerscafé je eerste joint gerookt. Of denk je terug aan een feestje, een bijzondere ontmoeting of juist een alledaags moment dat je nooit bent vergeten? De Citadel kent een lange geschiedenis en door de jaren heen zijn er talloze verhalen ontstaan.
 
Tijdens Open Monumentendag namen we gesprekken op van mensen die een persoonlijke band hebben met de Citadel. Maar we zijn nog lang niet uitverteld! Groot of klein, bijzonder of alledaags: misschien heb jij wel een verhaal dat niet verloren mag gaan? Laat van je horen! Dan zorgen wij ervoor dat jouw herinneringen onderdeel worden van de geschiedenis van de Citadel.
 
Interesse? Stuur een mailtje naar marilou.nillesen@bhic.nl
 
Hieronder kun je alvast wat inspiratie opdoen.
 
 
Foto: Podcastmaker Marilou Nillesen tijdens Open Monumentendag 2026 (foto Marc Bolsius)

Beste verhalen deze maand

Wist je dat er al in de zeventiende eeuw bier werd gebrouwen in Heeswijk? Ontdek hoe de pastoor tussen 1620 en 1629 zijn eigen bier brouwde en hoe dit eeuwenoude verhaal de voorloper werd van het huidige Bernebier. (Bijdrage: Jan Sanders)
In 1891 werd Oosterhout opgeschrikt door een familiedrama: de 19-jarige Cornelia Oomes verdronk haar vijf maanden oude dochtertje. Wat gebeurde er die bewuste dag, en hoe liep het daarna met Cornelia af? (Bijdrage: Astrid Zwart)
 
Waar nu fietsers rijden, trokken vroeger schippers en paarden vrachtschepen langs het kanaal vooruit. Ontdek hoe het oude jaagpad veranderde én waar onze verkeerslichten hun kleuren vandaan hebben! (Bijdrage: Gerard Veltman)
Hoe werd Nederland het eerste land ter wereld waar paren van hetzelfde geslacht konden trouwen? Duik in het verhaal en ontdek de verrassende Brabantse rol van Henk Krol, De GAY Krant en verschillende gemeenten. (Bijdrage: Laura in 't Hout)
Een verboden liefde tussen twee jongeren loopt in 1934 in Grave uit op een gewelddadige familievete, compleet met messen, revolvers en jachtgeweren. Wat gebeurde er die bewuste zondag op het woonwagenkamp en kwamen de betrokkenen ermee weg? (Bijdrage: Geurt Franzen)  

Historisch wist-je-datje

Laatste strohalm πŸŒΎπŸŒΎ

 
Het is een opmerkelijk gezicht: een strohalm aan een document uit 1657. Het verhaal erachter maakt veel duidelijk.
 
Bij de civiele processen van de schepenbank van Tilburg en Goirle trof een bezoeker dit bijzondere document aan. Bovenaan eisen de voogden van enkele minderjarige kinderen dat een huurder 30 carolusguldens aan achterstallige huur betaalt. Een week later blijkt dat zij de huur, met medeweten van de schepenen, zelf bij de schuldenaar zijn gaan innen. 
Bijzonder is het bosje stro dat met een kopspeld aan het papier is bevestigd. Vermoedelijk is het een ineengevouwen strohalm: een toevoeging die maar zelden aan een document voorkomt.
 
In de schepenprotocollen komt de term ‘halmelinge’ of ‘helmelinge’ regelmatig voor, vooral bij de verkoop van onroerend goed. Bij het formeel overdragen van een goed, overhandigde de verkoper de koper een strohalm als symbolisch teken van afstand.
Waarschijnlijk heeft ook deze strohalm zo’n symbolische betekenis. Nadat de voogden de achterstallige huur hadden ontvangen, was er geen reden meer om hun eis te handhaven. Mogelijk trokken zij die eis in en gaven zij de schepenen of secretaris een strohalm als bewijs daarvan.

De secretaris heeft deze vervolgens vermoedelijk als bewijsstuk aan het document gehecht.
Zo zit deze strohalm, voor zover bekend, sinds 1657 aan het document vast. Een klein stukje stro, dat bijna vier eeuwen later nog altijd een verhaal vertelt over recht, schuld en het symbolisch doen van afstand.
 
Zo zie je maar, soms zit de geschiedenis letterlijk aan een document vast. 🌾🌾
 
 

Het geheugen van Brabant: ga naar www.bhic.nl

Vind ons leuk
Vind ons leuk
Volg ons
Podcast
Bekijk foto's
Foto's & films
Lees verhalen
Lees verhalen

Volg ons op Instagram
redactie@bhic.nl | 073-6818500 | doorsturen

 

 

Uitschrijven