NVP Nieuwsbrief 146  
Juni 2018  
 
Beste NVP nieuwsbrief lezers,
 
 
In deze nieuwsbrief:
 
  1. Laat u zien en horen op 3 juli 2018
  2. Nog veel onduidelijk over endotoxinen
  3. Verduurzaming pluimveehouderij
  4. Duidelijke afbakening van beleid en handhaving noodzakelijk
  5. Eindrapport werkgroep Versterking Zelfregulering Eierketen
  6. EU lijst met betrouwbare producten en middelen gewenst
  7. Concreet beleid 'verbeteren inkomenspositie boeren' laat op zich wachten
  8. Leden NVP denken mee over onderzoek en kennisontwikkeling in 2019
  9. Ingrepenbesluit
  10. Acute NCD dreiging in België
  11. Commissie Sorgdrager presenteert rapport over fipronil crisis
 
 
Laat u zien en horen op 3 juli 2018
Op 3 juli presenteert PBL haar essay ‘Naar een wenkend perspectief, voor de Nederlandse landbouw’. Hierin staat de vraag centraal waarom koersveranderingen in de landbouw maar mondjesmaat van de grond komen en wat er nodig is te bewegen richting een wenkend perspectief. Het programma bevat een heel aantal hooggeplaatste personen uit bedrijfsleven, provincies en rijksoverheid die hun reactie geven op het essay. Ook is er gelegenheid voor discussie.
Bent u in de gelegenheid, kom dan 3 juli naar de presentatie in Madurodam. Voor meer informatie en aanmelden: 
http://www.pbl.nl/nieuws/nieuwsberichten/2018/uitnodiging-naar-een-wenkend-perspectief-voor-de-landbouw
 
 
Nog veel onduidelijk over endotoxinen
Er is nog veel onduidelijkheid over de verspreiding van endotoxinen vanuit veehouderijbedrijven en de gevolgen voor de gezondheid van omwonenden. “Een 
toetsingskader opstellen voor endotoxinen is voorlopig een brug te ver”, concludeert de POV op basis van een onafhankelijke en wetenschappelijke 
literatuurstudie uitgevoerd door OLFASCAN in samenwerking met het Vlaamse Instituut voor Landbouw-, Visserij- en Voedingsonderzoek (ILVO).

De laatste jaren is de bezorgdheid omtrent risico’s voor de gezondheid van omwonenden van veehouderijbedrijven sterk toegenomen. Er zijn verschillende 
rapporten gepubliceerd. De bestaande onderzoeken resulteerden in tegenstrijdige conclusies, waardoor er tot op heden geen consensus bestaat over een 
relatie tussen emissies uit de veehouderij en de gezondheid van omwonenden.

Endotoxinen verbonden met mens & natuur
Kort gezegd zijn endotoxinen celwandresten van bepaalde groepen van bacteriën. Als deze organismen afsterven, komen de endotoxinen vrij. De endotoxinen 
binden zich aan stofdeeltjes of waterdruppels. Op deze manier kunnen endotoxinen zich verspreiden in de omgeving. Endotoxinen komen algemeen voor en zijn verbonden met mens & natuur en zijn niet enkel afkomstig van veehouderijbedrijven.

Hiaten in kennis, causaal verband niet aangetoond
Er is nog veel onduidelijk over de bron, verspreiding, rol en werking van endotoxinen én van fijnstofdeeltjes in combinatie met endotoxinen. Zo toont de 
literatuurstudie aan dat de endotoxineconcentraties in stallen en in de omgeving van veehouderijen sterk variëren. Onderzoek is nodig om hieruit een causaal 
verband af te leiden.De Gezondheidsraad bevestigt dit: “Er zijn nog teveel hiaten. Onduidelijk is of er sprake is van een oorzakelijk verband. Daarvoor is het aantal kwalitatief goede onderzoeken te beperkt” (Gezondheidsraad, 2018).

Integrale benadering en gerichte aanpak
Wanneer de fijnstofconcentratie in de stal wordt verlaagd, heeft dit waarschijnlijk indirect als bijkomend effect dat het de endotoxinenconcentraties verlaagd. 
Dit sluit aan bij de integrale benadering om het stalklimaat van bestaande en nieuwe stallen te verbeteren. Het verbeteren van het klimaat in de stal heeft 
waarschijnlijk een positief effect voor de dieren die er leven, mensen die er werken en de directe omgeving. Het verbeteren van het stalklimaat is daarmee 
zinvoller dan het ontwikkelen van een nieuw toetsingskader voor endotoxinen. Voorkomen moet worden dat Nederland in de kramp van 'voorzorg' doorschiet in 
beleid. Beperkte statistische relaties zonder causaal verband zijn daarvoor onvoldoende. Maatwerk is de beste route met focus op integrale verbetering in combinatie met gerichte aanpak van enkele veehouderijlocaties waar sprake is van norm overschrijding.
 

Verduurzaming pluimveehouderij
Minister Schouten presenteert voor het zomerreces een landbouwverduurzamingsvisie. Per sector zijn op ambtelijk niveau gesprekken gestart om ambities en wensen af te stemmen en doelen te formuleren. NVP en LTO/NOP hebben in 2016 ‘Koers voor een vitale pluimveehouderij in 2025’ uitgebracht. Daarop gebaseerd is in 2017 een verduurzamingsnotitie opgesteld, met als uitgangspunt duidelijkheid over het pluimveerechtenstelsel voor de sector, waarbij de nadelen van het huidige systeem zoveel als mogelijk dienen te verdwijnen (zoals speculatieve handel en oneindig kunnen verleasen van rechten). 
Pluimveehouders die willen innoveren en verduurzamen kunnen dat vaak niet door de wurggreep van het huidige pluimveerechtensysteem. De NVP is van mening dat door het niet verlengen van de POR, mogelijke ruimte binnen het sectorale fosfaatplafond moet worden benut. De ontheffingen (zoals POR 1 en 2) zijn destijds immers verleend binnen het fosfaatproductieplafond. De vermeende overschrijdingen van dit plafond moeten beter worden geanalyseerd; is er  voldoende rekening gehouden met ontwikkelingen en actuele situatie in de pluimveehouderij? Tot aan het zomerreces is de NVP deelnemer aan verkennende gesprekken met het ministerie en ook na de zomer speelt de NVP een (pro) actieve rol in verduurzamingsplannen. We zijn benieuwd naar de visie van de Minister van LNV.
 
 
Duidelijke afbakening van beleid en handhaving noodzakelijk
De NVP benadrukt het belang van het scheiden van verantwoordelijkheden en machten. Het is zeer ongewenst dat een handhavende macht op de stoel van de beleidsmaker/wetgever gaat zitten en zelfs op EU niveau meepraat over beleidsmatige zaken. Helemaal gek wordt het wanneer een handhaver ter onderbouwing van nieuw beleid onderzoeken laat uitvoeren en financiert. Dat levert onduidelijkheid op over verdeling van verantwoordelijkheden. Zo vindt de NVP dat het aan de departementen en politiek is om nieuw beleid, regels en normen vast te stellen binnen de democratische spelregels, met al haar checks & balances. Het is niet aan de handhavende instelling zelf om daar afspraken over te willen maken. Beleid is een zaak van de politiek en helpt om focus aan te brengen in activiteiten van handhavende instellingen, hetgeen de kwaliteit en effectiviteit ten goede zal komen in belang van de samenleving, het bedrijfsleven en de overheid. Doe je dat niet dan wordt de handhavende instelling een stuurloos ‘rupsje nooit genoeg’, dat zijn doel voorbij schiet, zichzelf steeds belangrijker gaat maken, onbetaalbaar wordt en zelfs destructief kan worden voor geledingen in de samenleving. De primaire taak van de handhaver is te zorgen voor naleving van objectieve regels die in een democratisch bestel tot stand zijn gekomen en geprioriteerd op basis van risico en maatschappelijk belang. Een goed functionerende handhaving is essentieel voor onze economie en het consumentenvertrouwen in binnen en buitenland. Het is van groot belang dat het stuur in de juiste handen zit.
 
 
Eindrapport werkgroep Versterking Zelfregulering Eierketen
De werkgroep Versterking Zelfregulering Eierketen heeft haar eindrapport afgerond en inmiddels aangeboden aan de Minister.
Lees hier het volledige rapport “In actie voor de toekomst van het Nederlandse ei”    
Een greep uit de aanbevelingen die hoofdzakelijk zijn gericht op de verbetering van IKB EI:
  1. Alle producten die een pluimveehouder op zijn bedrijf toepast of laat toepassen moeten zijn gecertificeerd of gereguleerd. De controle hierop dient adequaat te zijn.
  2. Alle schakels van de eierketen controleren eieren en producten op kritische stoffen, gebaseerd op een grondige risicoanalyse.
  3. Het kwaliteitsborgingssysteem IKB EI dient te functioneren onder onafhankelijk toezicht door een Raad van Beheer in te stellen.
  4. Betrokkenen in de eierketen kunnen signalen en incidenten melden bij een nieuw in te stellen meldpunt.
  5. De NVWA maakt duidelijke afspraken met de eierketen over het delen van signalen en incidenten, zodat de keten tijdig kan optreden om risico’s te beperken.
  6. In het verlengde hiervan is het noodzakelijk dat de pluimveehouder bij voorbaat toestemming geeft aan IKB EI, om informatie vanuit overheidsinstanties (over lopende onderzoeken bij diens bedrijf) op verzoek van IKB EI te delen met IKB EI.
  7. Richt een serviceloket in dat pluimveehouders ondersteunt met actuele informatieverstrekking over wettelijke regelgeving en private voorschriften.
  8. Onderzoek hoe overheid en eierketen de aanbevelingen uit dit rapport kunnen toepassen op bedrijven die niet deelnemen aan IKB EI, bijvoorbeeld met een algemeen verbindend verklaring.
  9. Er wordt aanbevolen om voldoende in geld en menskracht te investeren om de gewenste versterking van het kwaliteitsschema IKB EI te kunnen realiseren.
 
 
EU lijst met betrouwbare producten en middelen is gewenst
Naar aanleiding van de fipronil affaire is er veel aandacht voor welke middelen zijn toegelaten op Nederlandse pluimveebedrijven. IKB Ei onderzoekt momenteel hoe een dergelijke lijst het beste gerealiseerd kan worden. Na de zomer kan daar meer informatie over gegeven worden. De NVP vindt het van belang dat er harmonisatie en uniformering gaat komen op Europees of zelfs mondiaal niveau. Dat schept duidelijkheid,  scheelt kosten en voorkomt dat we in Nederland dierlijke producten importeren die in aanraking zijn geweest met middelen die hier niet zijn toegestaan en vice versa. Bijkomend voordeel van harmonisatie: alle goedgekeurde en legale middelen zijn voor alle veehouders beschikbaar, zodat veehouder en dierenarts meer keuzemogelijkheden hebben in het goed en effectief behandelen van stallen en/of dieren.
 
 
Concreet beleid ‘verbeteren inkomenspositie boeren’ laat op zich wachten
Inmiddels raken steeds meer mensen overtuigd van de scheve macht -en inkomensverhoudingen in de landbouwketen. Het belang wordt vrijwel overal onderkend dat de boeren, die jaar in jaar uit zorgen voor goed en veilig voedsel, een eerlijke prijs dienen te ontvangen. De afgelopen periode zijn boeren 
steeds meer in de tang gekomen, van enerzijds kostenverhoging door wensen vanuit maatschappij en consument en anderzijds toenemende prijsdruk (lage prijzen) door machtsconcentratie bij de afnemers. Die eerlijke prijs komt niet zomaar tot stand. In het regeerakkoord staat dat bovenwettelijke prestaties moeten worden vertaald in een meerprijs. Maar hoe doe je dat als de overheid tegelijkertijd maatschappelijke wensen vertaald in wet -en regelgeving? 
Daarmee verworden de inspanningen tot een ‘license to produce’ en zonder aan de wettelijke vereisten te voldoen, ben je uitgespeeld en kun je de staldeuren sluiten. Is alle hoop dan gericht op de afnemers, met name de retail? Deze partijen werken in competitie met concurrenten in een vrije markteconomie, hetgeen zich logischerwijs ook vertaald in prijsdruk en ‘goedkoop inkopen’. Initiatieven om onderscheidende concepten in de markt te zetten, om daarmee de prijsdruk te verlagen zijn prijzenswaardig maar leveren op boerenniveau (nog) onvoldoende op. De NVP merkt dat de overheid doordrongen is van de noodzaak om het over een andere boeg te gooien, maar moeite heeft om concrete invulling te geven aan het regeerakkoord op dit punt. Recent heeft Minister Schouten besloten dat een meldpunt in het leven wordt geroepen om misstanden te melden. Het signaal dat wordt afgegeven is duidelijk.
Dit onderwerp zal daarom ook een wezenlijk deel uitmaken van de verduurzamingsvisie die LNV en sector samen gaan opstellen, wat de NVP betreft. Ook de NVP zoekt naar antwoorden voor het inkomensvraagstuk en ziet het liefst dat de markt dit oplost, maar het geloof daarin is vooralsnog klein. Wie ideeën heeft kan die mailen naar a.denherder@nvpluimveehouders.nl
 
 
Leden NVP denken mee over onderzoek en kennisontwikkeling in 2019
De Algemeen Verbindend Verklaring (AVV) is na een jarenlange voorbereiding dit voorjaar toegekend aan de brancheorganisaties OVONED en PLUIMNED. In de Algemene Ledenvergadering van 2016 hebben de NVP-leden ingestemd met het indienen van een AVV-aanvraag, mits er inspraak is over de uit te voeren onderzoeken en de besteding van de collectief te innen gelden. Voor het samenstellen van de onderzoek- en innovatieagenda 2019, gefinancierd vanuit de AVV, kunnen actieve pluimveehouders een bijdrage leveren. De structuur voor effectieve ‘inspraak’ vanuit de praktijk staat nog niet vast.
Daartoe worden leden die hierin een rol willen spelen uitgenodigd om hun wensen en ideeën alvast te mailen naar secretariaat@NVPluimveehouders.nl. Alle binnengekomen ideeën worden beoordeeld en zowel besproken binnen de NVP als de AVINED adviescommissie praktijkonderzoek om tot een gedegen afweging te komen.
 
 
 
Ingrepenbesluit
Op 5 juni 2018 is de Kamerbrief verschenen van Minister Schouten over haar besluit om beperkt, verder uitstel van het wettelijk verbod op ingrepen te verlenen. Voor leghennenhouders wordt het vanaf 1 januari 2019 verboden nog leghennen op te zetten die een snavelbehandeling hebben ondergaan. NVP heeft stelselmatig gepleit om snavelbehandeling aan de vakman en de markt over te laten, met keuzemogelijkheden in bedrijfsvoering (in belang van dierenwelzijn) en ruimte voor een meerprijs. Helaas hebben we dit punt niet kunnen binnenhalen en heeft de Minister anders besloten, in de wetenschap dat 70% van de legpluimveehouders de afgelopen periode al is omgeschakeld. Voor de overige ingrepen (legouder- en grootouderdieren, moederdieren van trager groeiende vleeskuikens, hanen, kalkoenen en kuikens voor export) is wel ontheffing verleend tot 1 september 2023 (5 jaar). Nader onderzoek moet uitwijzen of het achterwege laten van een snavel (en/of achterste teenbehandeling bij hanen) leidt tot negatieve dierenwelzijnseffecten. Met de huidige beschikbare kennis is het voor met name kalkoenen niet te voorspellen wanneer het weglaten van een snavelbehandeling verantwoord is. Ook in het buitenland wordt hier onderzoek naar gedaan, maar tot op heden met weinig succes.

 
 
 
 
In België dreiging voor Newcastle Disease (NCD)
België heeft sinds 1993 geen gevallen meer gehad van Newcastle Disease (NCD) bij commercieel gehouden pluimvee. Op 26 april 2018 werd echter voor het eerst sinds 1993 NCD vastgesteld bij een hobbydierhouder. Sindsdien is inmiddels bij 10 hobbydierhouders, verspreid over heel België, NCD ontdekt. België beschouwt dit als een acute dreiging. Alertheid is in Nederland ook gewenst.
 
 
 
 
Fipronil-onderzoek van de Commissie Sorgdrager
Op 25 juni 2018 heeft de commisie, onder voorzitterschap van Winnie Sorgdrager, haar onderzoeksrapport over fipronil in eieren gepresenteerd. Het rapport is een uitvoerig verslag van wat door wie wanneer is gedaan, alsook conclusies en aanbevelingen voor verbetering van de voedselveiligheid in Nederland.
Omdat het een lijvig en gedetailleerd rapport betreft, is de NVP nog bezig om het te bestuderen en er eigen lessen uit te trekken. Duidelijk is dat zowel binnen de keten, maar ook binnen het toezicht en beleid dingen niet goed zijn gegaan. In de volgende nieuwsbrief zullen wij u uitvoeriger berichten. Het rapport kunt u hier lezen.   
 
 
 
 
Doorsturen?
 
Kent u mensen voor wie deze nieuwsbrief interessant kan zijn?
Stuur hem dan door (waarvoor onze dank). U kunt een (gratis) abonnement nemen via deze link: Stuur deze e-mail door naar een vriend
 
 
Wijzigen?

Opzeggen voor dit e-bulletin kan vanzelfsprekend altijd!
NIET door de NVP te mailen, maar via de link onderaan.
E-mailadres veranderd? Wijzig hem onderaan. Krijgt u hem dubbel? Zeg één van tweeën op, via deze link: Uitschrijven / Gegevens wijzigen 
                      Afbeeldingsresultaat voor volg ons op twitter en facebook
Nederlandse Vakbond Pluimveehouders (NVP)
Postbus 800, 7600 AV Almelo
  
 
De NVP is dé onafhankelijke belangenbehartiger voor alle pluimveehouders in Nederland.
 
 
De NVP missie is een vitale en duurzame
toekomst voor de Nederlandse pluimveehouderij.
 


De NVP kan haar werk doen dankzij
de contributies van de NVP-leden, donaties en advertentiegelden. 
 
Wilt u ook lid of donateur worden? dan kunt u het inschrijfformulier invullen op onze website www.NVPluimveehouders.nl 




 

  

Wij danken een ieder voor zijn of haar financiële bijdrage, waaronder de volgende bedrijven:

 Broederijen:
 Cobb Europe te Boxmeer - Opfokorganisatie Pluimvee Maatman te Oldeholtpade - Probroed & Sloot te Groenlo - Tanghe te Harderwijk
Pluimveeslachterijen:
V.d. Bor te Nijkerkerveen - Esbro te Doetinchem - GPS te Nunspeet - Remkes te Epe
Levend & geslacht pluimvee:
Ven Poultry BV te Lierop
Eierhandel:
Ei producten Wulro te Weert - E.W.N. Eierencentrale te Barneveld
Pluimveehandel:
Haanstra te Zuidwolde - Van Hunnik te Veenendaal- Tijs de Koning te Lunteren Voeding met VoederWaarde.nl:
ABZ Diervoeding te Nijkerk en Eindhoven - Coppens diervoeding te Helmond
Voeding overig:
Agrifirm Feed te Apeldoorn - E.J. Bos Diervoeding te Ederveen -
P. Bos te Ederveen -
For Farmers te Lochem - Gebr. Fuite te Genemuiden - De Heus Voeders te Ede - Voergroep Zuid te Deurne - Maatman Veevoeders te Wolvega - Coöperatie "De Valk Wekerom" te Lunteren
Huisvesting:
Big Dutchman te Oirlo en Gorredijk - Van Gent Legnesten te Renswoude - Jansen Poultry Equipment te Barneveld
Diversen:
Demetris DierGezondheid te Duiven/Dalfsen - Van Eck Bedrijfshygiëne te Eindhoven - Freriks  te Heerde - PRECIA Molen te Breda
Agraplan-Animal Health Products te Hardenberg