Steeds meer natuurgebieden, parken en recreatiegebieden investeren in toegankelijkheid. Denk aan rolstoeltoegankelijke wandelpaden, aangepaste parkeerplaatsen, toegankelijke toiletten, zitgelegenheden, informatieborden en bezoekerscentra. Dat is een positieve ontwikkeling. Toch blijkt in de praktijk regelmatig dat voorzieningen die als toegankelijk zijn ontworpen, niet of slechts beperkt bruikbaar zijn voor mensen met een beperking.

Een veelvoorkomend voorbeeld zijn wandelpaden die zijn afgewerkt met grove steenslag of grind. Hoewel deze paden op tekening voldoen aan de gestelde eisen, ervaren rolstoelgebruikers vaak veel weerstand door een te grove korrelgrootte of een te dikke toplaag. Het gevolg is dat een pad dat toegankelijk had moeten zijn, alsnog moeilijk of zelfs onmogelijk te gebruiken is. Vergelijkbare problemen komen voor bij parkeerplaatsen die onvoldoende ruimte bieden om uit te stappen, picknicktafels waar geen rolstoel onder past of informatieborden die niet goed leesbaar zijn vanuit een zittende positie.

Juist daarom is een kritische evaluatie na oplevering essentieel. Niet alleen door de beheerder, maar vooral samen met ervaringsdeskundigen. Afhankelijk van de aanpassing kunnen dat bijvoorbeeld mensen zijn die gebruikmaken van een rolstoel of ander hulpmiddel, of bijvoorbeeld mensen met een visuele beperking. Zij kunnen direct aangeven waar knelpunten zitten die tijdens het ontwerp- en bouwproces over het hoofd zijn gezien.

Zo'n evaluatie moet meer zijn dan een controlelijst. Het doel moet zijn om eerlijk te onderzoeken wat goed is gegaan, wat niet heeft gewerkt en waardoor problemen zijn ontstaan. Vervolgens kan worden bekeken hoe deze fouten in toekomstige projecten voorkomen kunnen worden. Minstens zo belangrijk is het delen van deze lessen binnen organisaties en met collega’s, zodat opgedane kennis niet verloren gaat maar leidt tot betere ontwerpen en uitvoering.

Toegankelijkheid is pas geslaagd wanneer mensen met een beperking voorzieningen daadwerkelijk zelfstandig, veilig en comfortabel kunnen gebruiken. Een kritische evaluatie met ervaringsdeskundigen na oplevering is daarom geen extra stap, maar een noodzakelijk onderdeel van een kwalitatief goed en inclusief project. Alleen zo wordt toegankelijkheid niet alleen een ambitie op papier, maar een werkelijkheid in het veld.

- Job Haug

- Foto: schilderij "Hut van oom Tom" van Pia Hendriks

officiële opening pieterpad voor rollers

Op 28 mei jl. was een delegatie van ons bestuur aanwezig bij de opening van het door Moving Beyond Limits (MBL) en Stichting Pieterpad ontwikkelde rolstoelvriendelijkere variant van het Pieterpad.

 

Een route die vooral geschikt is om met hulpmiddelen met dikke profielbanden en elektrische ondersteuning te rollen. Een mooi resultaat, mede dankzij inzet van heel veel vrijwilligers.

 

Het was een erg leuke happening, die opening, midden op de Sallandse Heuvelrug, bijgewoond door heel veel nauw betrokken rolstoelgebruikers en vertegenwoordigers van allerlei organisaties. De introductie die Julie Taal en David Opdam, als initiatiefnemers van MBL, presenteerden in het bezoekerscentrum van Staatsbosbeheer, was indrukwekkend. Het gaf een mooie inkijk in hun persoonlijke drive, maar ook hoe belangrijk toegankelijke natuur voor mensen met een beperking is.

 

Enkele ervaringsdeskundigen schetsten wat het voor hen betekent. Dat raakte de aanwezigen zichtbaar in hun gevoel. Dat was voor mij reden MBL te complimenteren voor de opzet, en op te roepen deze introductie op meer plaatsen te gaan inzetten, bijvoorbeeld voor 2e Kamerleden. Zo volgt er op landelijk niveau hopelijk meer beleid én financiering voor toegankelijke natuur voor iedereen! 

 

Wil je meer lezen over Moving Beyond Limits? Kijk dan eens op hun website.

 

- Herman Brink, voorzitter Kenniscentrum Groen en Handicap

de natuur in zonder drempels

Natuur moet er voor iedereen zijn. Dat klinkt vanzelfsprekend, maar dat is het helaas niet altijd. Zeker niet in een waterrijk moerasgebied als het Nationaal Park Weerribben-Wieden, waar je de mooiste plekken alleen per boot kunt bereiken. Hoe zorg je er dan voor dat ook mensen met een beperking volop kunnen genieten van deze bijzondere natuur? 

 

Die vraag kreeg ik jaren geleden vanuit Staatsbosbeheer, waar ik betrokken was bij het landelijke project Natuur Zonder Drempels. Mijn eerste reactie was eerlijk gezegd niet hoopvol: in De Weerribben leek het simpelweg niet mogelijk. Toch bleef die vraag knagen. Want als natuur écht van iedereen is, dan moesten we daar iets op bedenken. 

 

In 2004 verscheen in de Stentor de oproep “Doe een Groene Wens.” Via die oproep kwam ik in contact met Monique ter Beeke, bedenker van de Groene Wens Boot. Zij vroeg mij of ik als boswachter wilde meewerken aan het realiseren van deze bijzondere droom. 

Samen met de eerste bestuursleden — Hugo Geurtse, Martijn Verbeek, Roel Huls, Jan Meijers en Gerard van Dorp — begon een lange maar inspirerende reis. We zochten sponsoren en financiële middelen, maakten plannen en ontwerpen en spraken met toekomstige gebruikers over hun wensen. Stap voor stap ontstond het idee voor een duurzame, veilige en volledig elektrisch aangedreven boot die toegankelijk zou zijn voor iedereen. 

 

Het kostte jaren van doorzetten, organiseren en samenwerken, maar in 2011 was het zover: de Groene Wens Boot was klaar voor haar eerste vaartochten door de Weerribben. Inmiddels stonden er ook enthousiaste vrijwillige schippers en gidsen klaar om gasten mee de natuur in te nemen. 

En wat is het prachtig om te zien wat dat losmaakt. Mensen die anders moeilijk in de natuur kunnen komen, genieten nu van bloeiende waterlelies, de zang van de wielewaal, het mysterieuze gehoemp van de roerdomp en de fladderende grote vuurvlinder. Soms wordt zelfs een otter gespot. Tijdens de tochten ontstaan gesprekken, herinneringen en bijzondere ontmoetingen.

 

Bij het buitencentrum van Staatsbosbeheer — tevens de thuishaven van de Groene Wens Boot — horen we vaak hoe bijzonder mensen deze ervaring vinden. De boot blijkt veel meer te zijn dan alleen een vervoermiddel. Het is een plek waar mensen elkaar ontmoeten én zich verbonden voelen met de natuur. 

 

De Groene Wens Boot brengt precies waar het ooit om begon: natuur zonder drempels. 

 

Wil je meer weten of zelf een keer meevaren? Kijk dan op www.groenewensboot.nl. 

 

Graag tot ziens in Nationaal Park Weerribben-Wieden. 

 

- Boswachter Egbert Beens

 

de droomboot

In de Utrechtse grachten ligt een prachtige boot op je te wachten: de Droomboot! Deze boot is er niet zonder slag of stoot gekomen.

 

Aanvankelijk waren de grachten niet toegankelijk voor mensen met een mobiele beperking. Hier moest dringend verandering in komen! 

Suus Nobel heeft vele gesprekken gevoerd met de gemeente om een start te kunnen maken met de Droomboot. Meerdere fondsen, crowdfunding en donaties hielpen om deze droom te kunnen verwezelijken.

 

Lees het hele verhaal via de website en boek meteen je eerste toffe tocht:

https://droomboot.nu/

eerste natuurtoilet op de Utrechtse heuvelrug officieel geopend

Afgelopen maart is op de Utrechtse Heuvelrug het eerste natuurtoilet geopend. Dit zelfvoorzienende toilet heeft geen stroom, water of riool nodig. Het toilet is rolstoeltoegankelijk. Men hoopt hiermee dat mensen met een fysieke beperking ook meer van een wandeling in de natuur kunnen genieten. 

 

Het toilet staat bij de parkeerplaats van de Kaapse Bossen in Doorn. Er zijn ook al plannen voor meer van zulke toiletten in het gebied.

 

Lees het volledige verhaal via de volgende website.

 

Ook natuurgebied Amelisweerd/Rhijnauwen, dat aan Utrecht grenst, heeft natuurtoiletten geplaatst. Kom daar hier meer over te weten.

nieuwe rolstoelroutes op texel

Op Texel zijn onlangs drie nieuwe rolstoelroutes geopend: Krimbos, Waddendijk en De Dennen.

Aanmelden voor de nieuwsbrief

Naar de website

Gesteund door: