|
De Borg is het landelijk samenwerkingsverband van de vier erkende SGLVG-instellingen.
Bij De Borg zijn aangesloten:
- Altrecht-Wier, Den Dolder
- Dichterbij-STEVIG, Oostrum
- Ipse De Bruggen, Zwammerdam
- Trajectum, Boschoord en Zutphen
De instellingen richten zich op zorg en behandeling van mensen met een (lichte) verstandelijke beperking in combinatie met ernstige gedrags- en/of psychiatrische problemen.
Doel is om de krachten te bundelen en met elkaar inspanningen te verrichten op het gebied van diagnostiek, behandeling, wetenschappelijk onderzoek en kennisuitwisseling.
|
|
Redactie
Deze Nieuwsbrief is bedoeld om medewerkers en belangstellenden te informeren over ontwikkelingen binnen De Borg en de Borginstellingen. Tevens wordt informatie geboden over ontwikkelingen binnen de sectoren waarin de instellingen werkzaam zijn.
Redactie: Adri Benschop (eindredactie) en Tineke van den Brink (secretariaat)
Redactieadres:
Secretariaat De Borg, Dolderseweg 164, 3734 Den Dolder
Tel: 030-2256405
|
|
Agenda
- 17 juli 13.00 uur: Technisch overleg Forensische Zorg NZa
- 2 augustus 14.00 uur: Stuurgroep Coping LVB
- 16 augustus 14.00 uur: Platform Marketing en PR De Borg
- 29 augustus 10.00 uur: Platform Onderzoek en Kennisdeling De Borg
- 30 augustus 14.00 uur: Werkgroep Opnamecoördinatoren De Borg
- 4 september 14.00 uur: Stuurgroep Forensische (F)ACT
- 13 september 14.00 uur: Bestuur De Borg
- 26 september 9.00 uur: Stuurgroep LVB en Verslaving
- 11 oktober 10.00 uur: Management Overleg De Borg
- 11 oktober 13.30 uur: Directeurenberaad De Borg
- 16 oktober 10.00 uur: Congres DJI - LVB
- 15 november 10.00 uur: Werkconferentie Onderzoeksprojecten Coping LVB
- 15 november 14.00 uur: Bestuur De Borg
- 13 december 10.00 uur: Management Overleg De Borg
- 13 december 13.30 uur: Directeurenberaad De Borg
|
|
De Normatieve Huisvestingsomponent (NHC) Forensische Zorg
Door de NZa is, in opdracht van het ministerie van Justitie, de afgelopen maanden een systematiek ontwikkeld voor de bekostiging van de huisvesting voor de forensische zorg. Het systeem is, in navolging van wat in de zorgsector al langer gebruikelijk is, gebaseerd op een Normatieve Huisvestingscomponent, een opslag op de behandeltarieven.
De Borg heeft hierin, samen met de VGN, namens de instellingen actief geparticipeerd met name met het oog op de bijzondere positie van de SGLVG+-behandeling.
Inmiddels is er ook overeenstemming over de tarieven. De NZa heeft hierover nu een advies uitgebracht aan de beide ministeries, die uiteindelijk een besluit moeten nemen over de overheveling van gelden van VWS naar Justitie.
|
|
Adviescommissie NZa inzake prestatiebekostiging
In mei heeft de NZa een Advies uitgebracht inzake de prestatiebekostiging van de forensische zorg. Zie deze link.
Met ingang van 1-1-2013 zal het nieuwe systeem worden ingevoerd waarbij de tarieven zijn gebaseerd op een kostprijsonderzoek uit 2010. Daarna zal via DBC-Onderhoud een evaluatietraject in gang worden gezet om eventuele knelpunten in kaart te brengen.
De NZA heeft inmiddels een besluit genomen om de VGN en De Borg te laten participeren in een Adviescommissie. Een eerste overleg hierover vindt op 17 juli plaats.
|
|
Prestatie Indicatoren
Na een periode van 4 jaar komt er een einde aan het Programma Zichtbare Zorg, waarin de zorgaanbieders hun zorg verantwoorden. Het verzamelen van de prestatieindicatoren blijft bestaan, maar de verantwoordelijkheid voor het uitvragen van de gegevens wordt overgeheveld naar de brancheorganisaties.
De VGN heeft hiervoor o.a. het Kwaliteitskader Gehandicaptenzorg ontwikkeld.
Door de Borginstellingen is in het verleden een eigen Borgindicatorenset ontwikkeld voor SGLVG met behandeling.
De afgelopen maanden is door de werkgroep kwaliteitsfunctionarissen intensief met de VGN gesproken over het kunnen handhaven van de eigen Borgset, omdat hiermee meer recht wordt gedaan aan het in beeld brengen van de SGLVG-behandeling dan met de zorgindicatoren van de VG-sector. Bovendien zitten er in de Borgset een aantal specifieke indicatoren die voor Justitie van belang zijn.
Bestuur en directeuren van De Borg hebben besloten akkoord te gaan met het invoeren van het VGN-kwaliteitskader, op voorwaarde dat hierin voor de SGLVG-behandeling een aantal indicatoren wordt toegevoegd om (op concernniveau) te kunnen voldoen aan de verantwoordingsplicht aan de zorgkantoren en justitie en voor de uiteindelijke opname van deze gegevens in het jaardocument.
Gesprekken om dit te realiseren zijn momenteel gaande.
|
|
Consequenties Lenteakkoord
In de vorige Nieuwsbrief hebben wij melding gemaakt van het bereiken door de politieke partijen in Den Haag van het zogenaamde Lenteakkoord.
Daarin werd een totaal pakket aan bezuinigingen en ombuigingen aangekondigd van in totaal 12 miljard euro met als doel het nationale begrotingstekort te beperken tot 3 procent, om daarmee te voldoen aan de eisen van de EU.
Positief voor de SGLVG was o.a. dat de omstreden IQ-maatregel is komen te vervallen, dat de eigen bijdrage in de GGZ is verlaagd en dat de Wet Werken naar Vermogen niet wordt ingevoerd.
Afgezien van het feit dat verschillende politieke partijen inmiddels afstand hebben genomen van onderdelen van het akkoord, blijken er toch wat meer addertjes onder het gras te zitten.
De VGN heeft o.a. aan de bel getrokken omdat men zich zorgen maakt over de extramuralisering van de zorgzwaartepakketten, de bezuinigingen op het cliëntenvervoer en over het verdwijnen van de zgn. Agema-middelen, waardoor er ruim 4000 arbeidsplaatsen uit de sector verdwijnen.
Ook Justitie blijkt zich inmiddels te roeren en dreigt met een pakket aan bezuinigingen van 25 - 50 miljoen euro voor de forensische zorg. Dat is 3 - 7 procent van het budget in 2013.
|
|
Ambulante behandeling
Al een aantal jaren is ambulante behandeling van cliënten met ernstige gedragsproblemen een "product" wat ook geleverd wordt door de Borginstellingen aan cliënten die elders in zorg zijn en daar niet of niet adequaat behandeld kunnen worden.
Met de invoering van de ZZP-systematiek is hierin een probleem ontstaan omdat de financiering van deze ambulante behandeling, boven op een intramurale behandeling elders, stapeling van zorg betekent. En dat staat de systematiek niet toe.
Tot nu toe heeft het ministerie deze constructie toegelaten omdat deze vorm van intensieve ambulante SGLVG-behandeling in een behoefte voorziet. De behandelcomponent in een ZZP is onvoldoende om hieruit een intensieve psychiatrische consultatieve behandeling te bekostigen.
De NZA wil dit nu gaan regelen.
Afgesproken is om het komend jaar een onderzoek te laten verrichten naar de inhoud en aard van deze zorg.
Omdat het niet alleen een Borgaangelegenheid is, maar met name ook een VGN-aangelegenheid (immers de cliënten zijn veelal bij een VG-instelling in zorg) wordt met de VGN overlegd om hierbij een extern bureau te betrekken. Dat onderzoek zou dan in het najaar zijn beslag moeten krijgen om voor 2013 een adequate regeling te kunnen treffen.
|
|
Congres DJI-LVB
Binnen de Dienst Justitiële Inrichtingen (DJI) is er een toenemende belangstelling voor de problematiek van de mensen met een lichte verstandelijke beperking. Al lange tijd is er sprake van een groei van het aantal mensen met LVB binnen detentie.
Op 16 oktober organiseert het Opleidingsinstituut DJI voor vestigingsdirecteuren een congres over gedetineerden met LVB. Tijdens die dag staat de vraag centraal op welke wijze het best kan worden omgegaan met deze problematiek en hoe detentieschade zoveel mogelijk kan worden beperkt.
O.a. aan De Borg is gevraagd een inhoudelijke bijdrage te leveren aan deze dag.
|
|
De problematiek van gedetineerden met een lichte verstandelijke beperking in het gevangeniswezen
In december 2011 is het onderzoeksrapport verschenen van dr. H.L. Kaal, drs. A.M. Negenman, E. Roeleveld en prof.dr. P.J.C.M Embregts naar de problematiek van gedetineerden met een lichte verstandelijke beperking in detentie.
Het rapport is er op gericht om antwoord te geven op de vragen:
- Wat is de aard van de problemen die mensen met een LVB ervaren in detentie?
- Waarin verschillen deze van de problemen van gedetineerden zonder LVB?
- Wat zijn, in het licht van deze problemen, de specifieke behoeften van gedetineerden met een LVB?
Zoals ook uit andere berichten in deze Nieuwsbrief blijkt is er een toenemende belangstelling voor deze problematiek. Dit onderzoeksrapport kan een belangrijke bijdrage leveren voor het ontwikkelen van beleid op dit terrein.
|
|
Eén op zeven jongeren heeft een verstandelijke beperking
In een opmerkelijk bericht meldt Dagblad Trouw op 21 juni j.l. dat uit onderzoek onder jongeren (tot en met 25 jaar) is gebleken dat 15 procent licht verstandelijk beperkt is. Onderzoeken uit andere steden tonen een soortgelijk beeld.
Ruim 60 procent daarvan is sociaal verminderd zelfredzaam, dat wil zeggen dat ze minder goed voor zichzelf kunnen zorgen of verantwoordelijkheid kunnen dragen. Van hen heeft weer de helft gedrags- en emotionele problemen die kunnen voortkomen uit psychiatrische aandoeningen.
Voor veel jongeren in deze groep is onvoldoende hulp voorhanden, wat onder meer leidt tot verhoogde kans op crimineel gedrag. Hun beperkingen komen pas in beeld als ze in ernstige problemen komen, zoals een arrestatie door de politie. Trouw concludeert dat wijkagenten, jongerenwerkers en andere buurtwerkers deze groep eerder moet signaleren.
Bron: Trouw
|
|
Verbetertraject LVB en verslaving
In steeds meer (L)VG instellingen speelt verslaving aan alcohol of drugs een groeiende rol. Het is moeilijk om de cliënten op dit vlak te beïnvloeden en het gebruik binnen veilige kaders te houden of hen te stimuleren om te minderen. Vaak staan de begeleiders ook met het handen in haar en werken met al hun kracht aan een leefbare situatie.
Door het Trimbosinstituut is een intitiatief genomen om een Verbetertraject te starten om instellingen en medewerkers op weg te helpen om een betere aanpak te ontwikkelen voor deze kwetsbare LVB groep.
Omdat er ook bij de Borginstellingen veel ervaring is op dit terrein en er ook in Borgverband een speciale Verslavingsmodule is ontwikkeld, is de Borg in de stuurgroep en in de expertgroep van dit project betrokken.
|
|
|
|
juli 2012, Nummer 3
De Borg Nieuwsbrief
|
|
In deze derde Nieuwsbrief van De Borg willen wij graag inzoomen op het thema Onderzoek binnen De Borg.
Eén van de doelstellingen van De Borg is het bundelen van de krachten om gezamenlijk inspanningen te verrichten op het gebied van onderzoek en kennisdeling. In het verleden zijn verschillende initiatieven genomen en resultaten geboekt die o.a. hebben geleid tot het ontwikkelen van een gezamenlijke behandelvisie, het beschrijven van de doelgroepen waarvoor de SGLVG-instellingen verantwoordelijk zijn, en het uitbrengen van het handboek voor begeleiders: "Vakwerk!". Deze documenten zijn nog steeds verkrijgbaar en te bestellen via de website van de Borg: www.deborg.nl
Onderzoek en kennisdeling is nog steeds één van de speerpunten van beleid binnen De Borg. Het bestuur heeft onlangs besloten een Platform op te richten om meer zichtbaar te maken aan welke onderzoeksprojecten binnen De Borg wordt gewerkt en in welke externe onderzoeksprojecten vanuit De Borg wordt geparticipeerd.
Eind augustus komt het Platform bijeen onder leiding van mevrouw drs. Roxanne Vernimmen, bestuurder van Altrecht, die vanuit het bestuur van De Borg portefeuillehouder is voor Onderzoek en Kennisdeling.
In deze Nieuwsbrief geven we alvast een schets van een aantal lopende Onderzoeksprojecten. Het is niet limitatief. Mocht u iets missen en het ons willen willen melden, aarzelt u dan niet om het ons te mailen. De adresgegevens vindt u in de linkerkolom.
Namens de redactie, Adri Benschop, manager De Borg.
|
|
In 2008 is het consortium Coping LVB opgericht waarin o.a. met subsidie van ZonMw wordt samengewerkt door De Borg, de VOBC-LVG en de universiteiten van Utrecht en Tilburg in een drietal onderzoeksprojecten:
- Begeleiders in Beeld: training van professionals in begeleidingsvaardigheden bij cliënten met ernstige gedragsproblematiek.
- Samen Stevig Staan: cognitieve gedragstherapeutische behandeling van gedragsproblemen met kinderen en ouders.
- Wat Slik Ik?: kwaliteit, veiligheid en effectiviteit van behandeling met psychofarmaca.
De belangrijkste doelen van het consortium zijn het ontwikkelen van interventies, het verkrijgen van kennis en het bieden van oplossingen aan cliënten, medewerkers en wetenschap. Kort gezegd: met dit consortium wordt uitgezocht wat werkt en wat niet werkt voor deze cliënten.
De projecten, die onder leiding staan van prof. dr. Bram Orobio de Castro, zijn inmiddels in een afrondende fase. Op 15 juni zijn de voorlopige resultaten op een interne bijeenkomst gepresenteerd aan de bestuurders, directeuren en managers van De Borg, de VOBC-LVG en het Landelijk Kenniscentrum LVG.
Op 15 november zal er een werkconferentie worden georganiseerd waarbij de definitieve resultaten zullen worden bekendgemaakt. Noteert u alvast deze datum.
|
|
Begeleiders in beeld beoogt een training te ontwikkelen in begeleidingsvaardigheden voor professionele begeleiders van cliënten met ernstige gedragsproblemen.
Het onderzoeksproject staat onder leiding van prof. dr. Petri Embregts en wordt uitgevoerd door Linda Zijlmans.
In het project wordt gewerkt aan de emotionele intelligentie van de begeleiders (EQ), de vaardigheden die van invloed zijn op het vermogen om succesvol om te gaan met eisen en druk vanuit de omgeving en de invloed ervan op het werken met cliënten met gedragsproblemen.
Er is een videotraining ontwikkeld om begeleiders feedback te geven op de wijze waarop men omgaat met begeleidingsafspraken.
De resultaten van het onderzoek zijn hoopgevend. Door zorgorganisatie Cello wordt inmiddels met de videomethodiek gewerkt. Binnen de stuurgroep Coping zal een plan worden uitgewerkt met het doel om deze training breder binnen De Borg en de LVG-instellingen uit te rollen.
|
In het project Samen Stevig Staan wordt onderzoek gedaan naar "de effectiviteit van geprotocolleerde cognitief gedragstherapeutische behandeling van gedragsproblemen met ouders en kinderen". Het onderzoek wordt uitgevoerd door Hilde Schuringa. 
Bij het analyseren van de gedrags problematiek blijkt dat de ouder-kindrelatie een belangrijke rol speelt.
In het onderzoeksproject is een training ontwikkeld voor ouders en kinderen met als doel om de gedragsproblematiek te laten afnemen. De voorlopige conclusie van het onderzoek is "dat er aanwijzingen zijn voor een gunstige uitkomst van de training Samen Stevig Staan."
Op 15 november zal bij de werkconferentie nader worden ingegaan op de resultaten en op de wijze waarop de training, via gecertificeerde trainers, wordt aangeboden.
|
|
In dit project wordt door o.a. dr. Arlette Scheifes en dr. Rob Heerdink onderzoek gedaan naar de kwaliteit, veiligheid en effectiviteit van behandeling met psychofarmaca.
Cliënten, maar ook medewerkers, hebben vaak vragen over welke medicijnen men slikt en wat de gevolgen hiervan kunnen zijn. In het project is onderzocht hoe mensen met een verstandelijke beperking psychofarmaca gebruiken en hoe het geneesmiddelengebruik kan worden verbeterd door betere voorlichting te geven aan medewerkers en cliënten.
Het onderzoek bestaat uit een aantal onderdelen. Naast literatuuronderzoek is een retrospectief onderzoek gedaan naar medicijngebruik en een prospectief onderzoek om uiteindelijk een interventie te kunnen ontwikkelen voor behandelaars voor het gebruik van medicijnen.
Een voorlopige conclusie is dat er nog onvoldoende bewijs is voor de effectiviteit van psychofarmaca bij het bestrijden van gedragsproblemen en dat er meer aandacht moet zijn voor bijwerkingen. Een betere review is nodig om het gebruik van medicijnen uiteindelijk te optimaliseren.
|
|
In 2007 is in Borgverband een evaluatieonderzoek gestart om verantwoording te kunnen afleggen over de effectiviteit van de klinische SGLVG-behandeling die in de Borginstellingen wordt aangeboden. Het onderzoek staat onder leiding van dr. Klaus Drieschner van Trajectum.
Het onderzoek is gebaseerd op Routine Outcome Monitoring (ROM) waarbij voor iedere cliënt halfjaarlijks uitkomstmetingen worden verricht met behulp van gestandaardiseerde vragenlijsten. Deze metingen hebben betrekking op vaardigheidstekorten, probleemgedrag, psychopathologie, risicoverhogende cognities en sociaal netwerk. Er is een uitkomstinstrument ontwikkeld "Dynamic Risk Outcome Scales" (DROS) waarin de data worden vastgelegd.
In 2011 zijn een drietal wetenschappelijke publicaties verschenen van Klaus Drieschner, Isabel Marrozos en Brenda Hesper. Momenteel wordt gewerkt aan enkele internationale publicaties die naar verwachting eind dit jaar verschijnen.
|
|
Op 19 juni j.l. vond in de Kapel van Altrecht een netwerkbijeenkomst plaats van Altrecht Science, de wetenschapsafdeling van Altrecht waarin alle onderzoekslijnen worden samengebracht.
Op deze geanimeerde bijeenkomst, onder leiding van dagvoorzitter Annemarie van Elburg, werden maar liefst acht onderzoekslijnen gepresenteerd. Het varieerde van een onderzoek door Saskia van Broekhuysen naar Psychosomatiek, een onderzoek door Unna Danner naar Eetstoornissen tot een onderzoek van Henk Nijman naar Agressie en Gedrag.
Laatstgenoemde gaf een live-demonstratie van de meting van huidgeleiding met behulp van een speciaal horloge. Oplopende huidgeleiding zou een voorspeller kunnen zijn voor oplopende spanning en agressie en daarmee een middel om incidenten te voorkomen.
Meer over deze onderzoeken binnen Altrecht is o.a. te vinden in het verslag van deze dag.
|
|
Op 1 september 2011 is het project Forensische (F)ACT voor LVB van start gegaan. Het project is een samenwerking tussen de vier Borginstellingen (Trajectum, Ipse de Bruggen, Dichterbij en Altrecht Wier) en het Trimbos-instituut.
Het project heeft als doel de ontwikkeling van forensische (F)ACT-teams specifiek voor cliënten met een lichte verstandelijke beperking (LVB) te ondersteunen en te stimuleren. In dit kader zullen de komende maanden op vier locaties specialistische (F)ACT teams worden opgericht; de teams zullen uiterlijk per 1 september 2012 operationeel zijn.
Het Trimbos-instituut ondersteunt de Borginstellingen bij de implementatie van forensische (F)ACT voor LVB. Dat gebeurt onder andere door het 'startklaar' maken van de teams, uitwisseling, deskundigheidsbevordering, het uitvoeren van audits en kwaliteitstoetsingen, het ontwikkelen en implementeren van een ROM-structuur en het opzetten en uitvoeren van onderzoek naar de resultaten van de zorg.
|
|
In maart van dit jaar heeft de VGN het definitieve projectvoorstel ingediend bij het Ministerie van Veiligheid en Justitie voor een onderzoek "Continuïteit van zorg aan forensische cliënten met een verstandelijke beperking".
Het onderzoek, waarin naast de Borginstellingen, DForZo en het Gevangeniswezen participeren, zal plaatsvinden in een tweetal pilotregio's, Zuid-Nederland en Noord-Holland, en worden uitgevoerd door de Rebelgroep.
Het minsterie heeft inmiddels subsidie toegekend voor de eerste fase van het onderzoek: een inventarisatie waarin de problematiek in kaart wordt gebracht. Deze fase is inmiddels begonnen.
Afhankelijk van de resultaten van deze verkenning zal een vervolg worden gegeven aan het onderzoek in de implementatiefase, waarin een antwoord gezocht zal worden op de vraag op welke wijze "detentieschade" bij deze doelgroep zoveel mogelijk kan worden beperkt.
|
|
Masterclasses Onderzoek en Kennismanagement VGN
|
|
Al sinds 2007 wordt er vanuit de VGN ondersteuning geboden aan het verder professionaliseren van de zorg met behulp van een tweetal Masterclasses op het gebied van Wetenschappelijk Onderzoek en Kennismanagement.
De MC Wetenschappelijk Onderzoek, onder leiding van de hoofddocenten dr. Joop Hoekman en dr. Sabina Kef, heeft tot doel academici die werkzaam zijn in de gehandicaptenzorg behulpzaam te zijn bij het opzetten en uitvoeren van onderzoek. Naast ondersteuning bij het formuleren van onderzoeksvragen, de keuze van het onderzoeksdesign, wordt een verbinding gelegd met de eigen professionaliteit.
De MC Kennismanagement heeft tot doel om portefeuillehouders kennisbeleid beter toe te rusten in het managen van kennis binnen de eigen organisatie en tussen organisaties.
Meer informatie over deze Masterclasses is te verkrijgen bij de VGN, mevr. drs. Marion Kersten, afdeling Zorgbeleid.
|
|
In september a.s. start bij de RINO-groep opnieuw een Introductiecursus voor gedragsdeskundigen van de behandelcentra LVG/SGLVG.
De cursus is een initiatief van de Vereniging Orthopedagogische Behandelcentra (VOBC-LVG) en Stichting De Borg en is er op gericht om recent aangestelde gedragskundigen toe te rusten tot hun taak in deze specialistische sector.
Nadrukkelijk wordt aansluiting gezocht bij de dagelijkse praktijk. Docenten komen dan ook uit de instellingen: o.a. prof. dr. Robert Didden, dr. Xavier Moonen, drs. Jacqueline Roos, drs. Hilde Niehoff, etc.
|
|
Voor een rechtstreekse verbinding met de website van de Borginstellingen klikt u op onderstaande logo's:
|
|
|
